Steun ons en help Nederland vooruit

woensdag 14 oktober 2015

Pechtold: Focus op échte vluchtelingen, betere opvang en snelle integratie

Tweede Kamer

Voorzitter, verzetstournees, complotten, borstvergrotingen. Het is in die sfeer, van onsmakelijke voorbeelden en foute verdachtmakingen dat wij hier vandaag oplossingen zoeken voor de opvang van oorlogsvluchtelingen in ons land. Ik gruwel van de PVV die angstbeelden onder mensen probeert aan te wakkeren. Maar ik gruwel evenzeer van partijen die uit electorale angst voor Wilders tegen hem aan schurken, zijn politiek van polarisatie imiteren. Op onze schouders, op die van ons álle 150, – zowel coalitie als oppositie – rust de verantwoordelijkheid samen te zoeken naar oplossingen, samen te werken aan draagvlak in de samenleving samen op te staan, tegen hen die onrust stoken en verdeeldheid zaaien.

Alleen zo kunnen wij van gemeenten, van mensen vragen hun nek uit te steken, opvang te bieden en vluchtelingen op te nemen in dorp, stad of gemeenschap. Vandaag staat voor mij dan ook centraal: hoe helpen we de oorlogsvluchtelingen en hoe houden we draagvlak onder de Nederlanders? Door oorlogsgeweld in Syrië, de dictatuur in Eritrea en acties van de Taliban in Afghanistan zijn op dit moment meer mensen op de vlucht dan ooit sinds de Tweede Wereldoorlog. Dus de realiteit is dat mensen blijven komen. En dat een deel van deze mensen misschien wel nooit zal terugkeren naar hun thuisland.  Daar moeten we goed op voorbereid zijn. Vorig jaar zei het kabinet:er komen 65.000 vluchtelingen. Paniek uit de Trêveszaal. Maar maatregelen, ho maar! We zijn nog niet eens op de helft van dat aantal,maar de opvang schiet tekort. Ik sprak met gemeenten die zelf naar de Ikea moesten om 250 hoofdkussens in te slaan. Het COA moet elke avond met kunstgrepen zorgen dat er geen mensen op straat slapen. We zijn slecht voorbereid. En moeten nu een inhaalslag maken om alles in goede banen te leiden.

Ik onderscheid drie fases:

  1. Zorg primair voor échte oorlogsvluchtelingen
  2. Zorg voor goede opvang met draagvlak onder de Nederlandse bevolking.
  3. Zorg voor directe integratie.

Voorzitter, het grootste deel van de asielzoekers in Europa en Nederland, is op de vlucht voor oorlogsgeweld. Deze mensen verdienen onze bescherming. Een Europese aanpak, is hiervoor cruciaal. Het begin is er. De eerste Europese aanmeldcentra zijn essentieel om de vele asielzoekers in goede banen te leiden. Maar het is nog lang niet genoeg. D66 wil dat er aan de grenzen meer Europese aanmeldcentra komen en dat álle asielaanvragen daar behandeld worden. Geen recht op asiel? Stuur ze dan zo snel mogelijk terug. Wel recht op asiel? Verspreid ze dan eerlijk over Europa. Hoe staat het hiermee, vraag ik de minister-president?

Voorzitter, ook in Nederland moeten we nog veel doen voor een betere registratie. De crisis- en noodopvang is bedoeld voor mensen die vluchten voor oorlog en geweld. Maar er gaat iets mis als in een sporthal in Vlissingen niet alleen 150 oorlogsvluchtelingen uit Syrië zitten, maar ook 30 mensen uit een veilig land als Albanië. D66 wil dat mensen die waarschijnlijk niet in aanmerking komen voor asiel er sneller worden uitgepikt, versneld door de procedure gaan en zo – indien nodig – sneller kunnen worden uitgezet. Zo houden zij geen plekken bezet die voor oorlogsvluchtelingen zijn. En zo blijft het draagvlak in Nederland overeind. Wat vindt de premier van ons voorstel mensen bij hun startregistratie een korte bandopname te laten inspreken en die door tolken te laten analyseren om eerder te kunnen bepalen waar iemand vandaan komt? Is hij bereid om hiervoor extra mensen beschikbaar te stellen? Graag een reactie.

Voorzitter, dan de opvang. Een land als Nederland heeft de plicht om mensen op de vlucht fatsoenlijk op te vangen. Draagvlak onder de bevolking is daarvoor cruciaal. Het verbreken van afspraken zoals in Oranje, mag niet meer voorkomen. Gelukkig is het D66-voorstel om afspraken met gemeenten te respecteren, bijna kamerbreed aangenomen. Coalitiepartij PvdA  garandeerde maandag ook dat dit niet meer gebeurt. De premier ook? Graag een reactie. De nood- en crisisopvang moet beter. Nu gaat er nog veel fout. Vluchtelingen moeten iedere 72 uur de bus in. Van crisisopvang naar crisisopvang. De bijna 200 vluchtelingen in Vlissingen zaten op hun vijfde 72-uurslokatie! Hoe wil het kabinet een eind maken aan dit gesleep  met vluchtelingen? En is de premier ook bereid kleinschalige opvang mogelijk te maken voor gemeenten die aanbieden asielzoekers te huisvesten  in bijvoorbeeld leegstaande scholen? En Defensie heeft nog operationele kazernes. Waarom die niet  maximaal inzetten, zo vraag ik de premier?

Voorzitter,  naast registratie en opvang hebben we ook  geen tijd te verliezen  met de integratie van deze groep. Elke dag dat asielzoekers  op hun handen zitten, is een verloren dag.    Mensen die de taal spreken, hebben twee tot drie keer zoveel kans op een baan. Daarom wil D66 dat al in de noodopvang begonnen wordt  met taalcursussen. Is de minister-president bereid hier geld voor vrij te maken? Mensen moeten ook sneller aan de slag kunnen op hun eigen niveau. De zoveelste werkgroep van minister Asscher is goedbedoeld, maar hoe staat het  met de uitvoering van mijn motie over  het erkennen van diploma’s? Graag een reactie.

Voorzitter, meedoen in de maatschappij is het allerbelangrijkst. Toch kregen wij gisteren een brief, waarin vluchtelingen  apart behandeld worden: geen bijstand,  maar leefgeld.  Hoe gaat dit in de praktijk? Kan dit met wetgeving? Schuiven deze maatregelen, het probleem niet vooruit? Graag een verdere toelichting.

Voorzitter, ik heb geen zin mee te doen aan een wedstrijdje ‘wie biedt de soberste opvang?’ omdat dat zogenaamd vluchtelingen zou tegenhouden. Mijn simpele overtuiging is: het is hier altijd beter dan in de kapotgeschoten wijken van Aleppo  of Kobani.  Ik hoop dat we vandaag over de verschillen  heen kunnen stappen.  En dat we samen zoeken naar oplossingen. Samen werken aan draagvlak in de samenleving. Samen opstaan tegen hen die Nederland willen verdelen.